Definitie: Een prompt is de invoer die je aan een AI-model geeft om een antwoord, tekst, afbeelding of andere uitvoer te krijgen. Meestal is dat een geschreven vraag of opdracht, maar een prompt kan ook een afbeelding, document of geluidsfragment bevatten.
In het kort
- Het woord prompt komt van het Engelse werkwoord “to prompt”, dat aanzetten of souffleren betekent.
- Een prompt bestaat vaak uit een opdracht, context, invoergegevens en eventueel een rol of gewenste vorm van het antwoord.
- Naast de prompt die jij typt, krijgt een AI-model in toepassingen vaak een systeemprompt mee: vaste instructies die het gedrag bepalen.
- Een AI-model begrijpt een prompt niet zoals een mens. Het voorspelt stap voor stap het meest waarschijnlijke vervolg, daarom maakt de formulering veel uit.
Wat is een prompt?
Wat is een prompt? Het is alles wat je aan een AI-systeem geeft om het iets te laten doen. Typ je in ChatGPT, Claude of Gemini “Vat deze tekst samen in vijf punten”, dan is dat een prompt. Beschrijf je in een beeldgenerator “een rustige werkplek met een laptop en een plant, in zacht ochtendlicht”, dan is dat ook een prompt.
Volgens KHN is een prompt de tekst die je invoert om een taalmodel een specifieke vraag te stellen of een verzoek te doen. IONOS gebruikt een bredere omschrijving: een prompt is invoer die een AI-systeem stuurt, en dat kan tekst zijn, maar ook een afbeelding, audio of andere gegevens.
Een prompt is iets anders dan een zoekopdracht. In Google typ je een paar trefwoorden en krijg je een lijst met pagina’s. Een AI-model maakt op basis van je prompt een nieuw antwoord. Daarom helpt het om volledige zinnen te schrijven, context te geven en te zeggen wat je wilt ontvangen.
Prompt betekenis: waar komt het woord vandaan?
Het Engelse werkwoord “to prompt” betekent iemand aanzetten tot iets of iemand voorzeggen. In het theater is een prompter een souffleur, die een acteur de volgende zin influistert. In de computerwereld bestond het woord al lang voor AI: de command prompt is het teken waarmee een computer aangeeft dat hij op een opdracht wacht.
Met de opkomst van taalmodellen kreeg het woord een nieuwe betekenis. Een prompt is nu de opdracht waarmee je een AI-model aanzet tot een antwoord. In het Nederlands wordt het woord onvertaald gebruikt; soms hoor je ook opdracht, instructie of invoer.
Waaruit bestaat een prompt?
Een eenvoudige vraag is al een prompt, maar betere resultaten ontstaan meestal als de prompt meerdere onderdelen bevat. Hostinger onderscheidt vier componenten:
| Onderdeel | Wat het doet | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Instructie | Wat moet het model doen? | Schrijf een korte samenvatting |
| Context | Welke achtergrond is nodig? | Voor collega’s die het overleg hebben gemist |
| Invoergegevens | Op welke informatie moet het model werken? | De notulen van het overleg |
| Rol of vorm | Vanuit welk perspectief en in welke vorm? | Als projectleider, in maximaal vijf punten |
Volgens Hall bevat een effectieve prompt daarnaast vaak voorbeelden en beperkingen, en werken complexe taken beter als je ze opdeelt in stappen. Hoe je een prompt stap voor stap verbetert, lees je in het artikel over prompt engineering.
Welke soorten prompts zijn er?
| Soort | Waarvoor | Voorbeelden van tools |
|---|---|---|
| Tekstprompt | Vragen, samenvatten, schrijven, vertalen, analyseren | ChatGPT, Claude, Gemini |
| Beeldprompt | Afbeeldingen maken of bewerken | Midjourney, DALL·E, Stable Diffusion |
| Codeprompt | Code schrijven, uitleggen of verbeteren | GitHub Copilot, Cursor |
| Audioprompt | Spraakopdrachten, transcriptie, spraaksynthese | Spraakassistenten en transcriptiediensten |
| Multimodale prompt | Tekst gecombineerd met een afbeelding, document of grafiek | Moderne taalmodellen die bestanden lezen |
Gradually.ai maakt daarnaast onderscheid naar de manier van vragen: een gewone opdracht, een gesprek met vervolgvragen, een prompt met een paar voorbeelden (few-shot) en een prompt die het model vraagt stap voor stap te redeneren (chain-of-thought).
Systeemprompt en gebruikersprompt
In een chat met een AI-assistent zie je alleen je eigen prompt. Toch krijgt het model vaak meer mee. Een systeemprompt is een vaste instructie die de maker van een toepassing toevoegt. Volgens Gradually.ai bepaalt die het basisgedrag van het model, zoals de rol, de toon en de grenzen.
Een klantenservicechatbot kan bijvoorbeeld de systeemprompt hebben om alleen vragen over bestellingen te beantwoorden en geen kortingen toe te zeggen. Wat de klant typt, is de gebruikersprompt. Het model combineert beide. Bij AI-functies in bedrijfssoftware zit het meeste werk vaak in die systeemprompt en in de gegevens die de software automatisch meestuurt.
Hoe verwerkt een AI-model een prompt?
Een taalmodel leest je prompt niet zoals een mens. Hostinger beschrijft het proces in een paar stappen:
- De tekst wordt opgesplitst in tokens, kleine stukjes van woorden.
- De tokens worden omgezet in getallen die betekenis en samenhang weergeven.
- Het model voorspelt het antwoord token voor token, steeds op basis van de prompt en wat het al heeft geschreven.
- Het antwoord wordt opgemaakt in de vorm die je hebt gevraagd, zoals een lijst of tabel.
Volgens Hall begrijpt het model de prompt niet op een menselijke manier, maar herkent het patronen uit zijn trainingsgegevens. Dat verklaart waarom een kleine verandering in de formulering een ander antwoord kan geven, en waarom een vage prompt vaak een algemeen antwoord oplevert.
Waar moet je op letten bij het gebruik van prompts?
- Geen vertrouwelijke gegevens. KHN waarschuwt om geen vertrouwelijke bedrijfs- of persoonsgegevens in te voeren, omdat ingevoerde gegevens kunnen worden opgeslagen of gebruikt.
- Controleer de uitkomst. Een AI-model kan overtuigend klinkende maar onjuiste informatie geven. Dat heet een hallucinatie.
- Eén taak per keer. Een prompt met vijf vragen tegelijk levert vaak een rommelig antwoord op.
- Geef de vorm aan. Zeg of je een lijst, tabel, mail of korte alinea wilt, en hoe lang.
- Bewaar wat werkt. Een prompt die goede resultaten geeft, kun je hergebruiken als sjabloon.
- Stel vervolgvragen. Is het eerste antwoord niet goed, geef dan aan wat er mist of anders moet, in plaats van opnieuw te beginnen.
Wat betekent dit voor jouw project?
Wil je AI inzetten in een vast werkproces, dan is de prompt maar één onderdeel. Bij Contentooo, een workflow rond intake, klantprofiel, onderzoek, conceptgeneratie, controle, vrijgave en klantakkoord, is de bouwles dat goede invoer bepaalt wat een volgende stap kan opleveren. Wie gerichte vragen stelt en de antwoorden in de juiste context bewaart, geeft een AI-stap veel betere uitgangspunten dan een losse opdracht in een chatvenster.
Ik wil vooraf duidelijk hebben wat de AI moet voorbereiden en wat een mens daarna controleert. Een prompt maakt een voorstel; een gebruiker kiest en geeft akkoord.
Vraag? Wil je AI gebruiken voor een taak die steeds terugkomt? Stuur me welke taak het is, welke informatie erbij nodig is en wie het resultaat controleert. Dan bepalen we samen de logische eerste stap.
Veelgestelde vragen over prompts
Wat is een prompt?
Een prompt is de invoer die je aan een AI-model geeft om een antwoord of resultaat te krijgen. Meestal is dat een geschreven vraag of opdracht, maar het kan ook een afbeelding, document of geluidsfragment zijn.
Wat is de betekenis van prompt?
Prompt komt van het Engelse werkwoord “to prompt”, dat aanzetten of souffleren betekent. In de context van AI is een prompt de opdracht waarmee je een model aanzet tot een antwoord.
Wat is het verschil tussen een prompt en prompt engineering?
Een prompt is de opdracht zelf. Prompt engineering is het bewust opstellen, testen en verbeteren van prompts, zodat een AI-model betrouwbaarder en bruikbaarder antwoordt.
Verwante termen
Prompt engineering · AI-hallucinatie · AI-chatbot · Kunstmatige intelligentie (AI) · RAG · Fine-tuning
← Terug naar de kennisbank