Definitie: Maatwerk software is software die speciaal voor één organisatie wordt ontworpen en gebouwd, rond de eigen processen, gebruikers en systemen. Het tegenovergestelde is standaardsoftware: een pakket dat voor veel bedrijven tegelijk is gemaakt en dat je koopt of huurt.
In het kort
- Maatwerk past zich aan je werkwijze aan; bij standaardsoftware pas jij je werkwijze aan het pakket aan.
- Tussen beide zit een middenweg: standaardsoftware configureren, uitbreiden of koppelen.
- Maatwerk is duurder bij de start, maar je betaalt geen licentie per gebruiker en bent eigenaar van wat er gebouwd is, mits dat zo is afgesproken.
- Het loont vooral als je proces je onderscheidt, als je veel systemen moet koppelen of als een pakket je dwingt tot omwegen.
Wat is maatwerk software?
Maatwerk software, ook wel software op maat of custom software, is gemaakt voor één specifieke situatie. De bouwer begint niet bij een bestaand product, maar bij jouw proces: wie werkt ermee, welke gegevens zijn nodig, welke stappen moeten worden doorlopen en met welke systemen moet het praten?
Maatwerk kan veel vormen hebben. Een webapplicatie die in de browser draait, een mobiele app, een koppeling tussen twee pakketten, een rekentool op je website of een interne tool voor één afdeling. Wat ze gemeen hebben: ze bestaan omdat er geen standaardoplossing was die goed genoeg paste.
Maatwerk betekent niet dat alles vanaf nul wordt geschreven. Een goede bouwer gebruikt een bewezen framework, bestaande bibliotheken voor inloggen en betalingen, en standaardcomponenten waar dat kan. Het maatwerk zit in de logica, de schermen en de koppelingen die specifiek voor jou zijn.
Voorbeelden van maatwerk software
- Een klantportaal waarin klanten hun eigen orders, documenten en status zien.
- Een planningstool voor monteurs, met regio’s, materiaal en beschikbaarheid.
- Een offerte- of rekentool met de eigen prijslogica van een bedrijf.
- Een dashboard dat cijfers uit boekhouding, CRM en webshop combineert.
- Een koppeling die orders automatisch van de webshop naar de administratie zet.
- Een eigen SaaS-product dat een ondernemer aan zijn klanten verkoopt.
Maatwerk, standaard of iets ertussen?
| Standaardsoftware | Standaard configureren of koppelen | Maatwerk software | |
|---|---|---|---|
| Wat is het? | Een pakket zoals het geleverd wordt | Een pakket, aangevuld met instellingen, plug-ins of koppelingen | Software die speciaal voor jou is gebouwd |
| Snelheid | Direct | Dagen tot weken | Weken tot maanden |
| Aansluiting op je proces | Je past je aan het pakket aan | Grotendeels | Volledig |
| Kosten | Licentie of abonnement | Licentie plus inrichting | Bouw plus onderhoud |
| Eigendom | Je huurt | Je huurt het pakket | Jij, als dat is afgesproken |
| Past bij | Gangbare processen | Gangbare processen met een paar eigen wensen | Processen die je onderscheiden of nergens in passen |
De middenweg wordt vaak vergeten. Een bestaand pakket met een goede koppeling is soms sneller, goedkoper en beter onderhoudbaar dan een volledig eigen applicatie.
Voordelen van maatwerk software
- Past bij hoe je werkt. Geen omwegen via Excel, geen velden die niemand gebruikt.
- Geen licentie per gebruiker. Meer gebruikers betekent niet automatisch hogere kosten.
- Koppelt met wat je hebt. Maatwerk kan praten met elk systeem dat een API heeft.
- Eigendom. Als je dat vastlegt, ben je eigenaar van de broncode en bepaal je zelf wat er verder gebeurt.
- Groeit mee. Je breidt uit wanneer het nodig is, in de volgorde die jij kiest.
Nadelen van maatwerk software
- Hogere startkosten dan een abonnement op een pakket.
- Tijd tot livegang. Een eerste versie kost weken tot maanden.
- Onderhoud is jouw verantwoordelijkheid. Updates en verbeteringen moet je zelf laten uitvoeren en betalen.
- Afhankelijkheid van de bouwer, tenzij je vastlegt dat je de broncode krijgt en er met een breed gebruikt framework wordt gebouwd.
Wat kost maatwerk software?
Als marktindicatie: een eenvoudige zakelijke applicatie kost meestal €5.000 tot €15.000, een uitgebreide applicatie met meerdere rollen en rapportages €15.000 tot €35.000 en een complex systeem met veel koppelingen €35.000 tot €75.000 of meer. Reken daarnaast jaarlijks op 10 tot 20 procent van het bouwbudget voor onderhoud en doorontwikkeling. Vergelijk dat over vijf jaar met de licentiekosten van een pakket, dan zie je pas het echte verschil. Een uitgebreide vergelijking met een rekenvoorbeeld staat in het artikel over maatwerk webapplicatie of standaardsoftware.
Wanneer kies je voor maatwerk?
Maatwerk is het overwegen waard als je op meerdere van deze vragen ja antwoordt:
- Werkt je team om een pakket heen, met Excel of handmatige stappen?
- Is je werkwijze iets waarin je je onderscheidt van concurrenten?
- Moet de software met drie of meer andere systemen praten?
- Groeit het aantal gebruikers, waardoor licentiekosten oplopen?
- Wil je de software over vijf jaar nog steeds gebruiken en uitbreiden?
Wat betekent dit voor jouw project?
Ik onderzoek eerst of een bestaand pakket of een koppeling past. Pas als dat niet zo is, is maatwerk zinvol. Een terugkerende, duidelijke taak is al genoeg reden voor een kleine oplossing. Een probleem hoeft niet groot te zijn.
Bij mijn eigen softwareproduct SAYOOO begin ik bij de beslissing die iemand moet nemen. Daarna bepaal ik welke gegevens daarvoor nodig zijn en hoe je voorkomt dat de gebruiker opnieuw verschillende overzichten moet interpreteren. Dat is voor mij de kern van goed maatwerk: niet zoveel mogelijk functies, maar precies de informatie op het moment dat iemand verder moet.
Welk proces kost bij jullie steeds opnieuw tijd of afstemming? Stuur me hoe het nu gaat en wie ermee werkt. Dan kijken we in ongeveer twintig minuten of een pakket, een koppeling of maatwerk de logische eerste stap is.
Veelgestelde vragen over maatwerk software
Wat is maatwerk software?
Maatwerk software is software die speciaal voor één organisatie wordt ontworpen en gebouwd, rond de eigen processen en systemen. Het tegenovergestelde is standaardsoftware, die voor veel bedrijven tegelijk is gemaakt.
Wat zijn de voordelen van maatwerk software?
Maatwerk past precies bij je werkwijze, koppelt met je bestaande systemen, kent geen licentie per gebruiker en kan meegroeien. Als je het vastlegt, ben je ook eigenaar van de broncode.
Wat is het verschil tussen maatwerk en standaardsoftware?
Standaardsoftware is een kant-en-klaar pakket dat je koopt of huurt en waaraan je je werkwijze aanpast. Maatwerk wordt rond jouw werkwijze gebouwd. Daartussen zit de optie om standaardsoftware te configureren of te koppelen.
Verwante termen
Standaardsoftware · Build vs buy · Webapplicatie · Bedrijfsapplicatie · Vendor lock-in · Total Cost of Ownership (TCO) · Licentiekosten
← Terug naar de kennisbank